การขอรับและการจัดสรรงบประมาณขององค์กรอิสระ

Abstract

การศึกษาค้นคร้าอิสระนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ (1) ศึกษาความสำคัญของปัญหาเกี่ยวกับงบประมาณและแนวคิดของการขัดสรรงบประมาณอย่างเพียงพอขององค์กรอิสระตามรัฐธรรมนูญ (2) ศึกษาแนวคิด ทฤษฏี ความเป็นอิสระเกี่ยวกับงบประมาณขององค์กรอิสระตามรัฐธรรมนูญตามหลักสากล (3) ศึกษาปัญหาการขอรับและการจัดสรรงบประมาณขององค์กรอิสระตามรัฐธรรมนูญ (4) เสนอแนะแนวทางการแก้ไขปัญหาของการขอรับและการจัดสรรงบประมาณขององค์กรอิสระตามรัฐธรรมนูญ การศึกษาค้นคว้าอิสระเป็นการวิจัยเชิงคุณภาพโดยใช้วิธีการค้นคว้าและรวบรวมข้อมูลแบบวิจัยแบบเอกสาร (Documentary Research) อันได้แก่ ตัวบทกฎหมายประกอบด้วยรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2540 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2550 พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญว่าด้วยองค์กรอิสระตามรัฐธรรมนูญ พระราชบัญญัติวิธีการงบประมาณ พ.ศ. 2502 และที่แก้ไขเพิ่มเติม ระเบียบ และข้อบังคับ ตำราวิชาการ วารสารกฎหมาย บทความ คำพิพากษา คำวินิจลัยของศาล จากการศึกษาพบว่า กฎหมายที่จัดตั้งองค์กรอิสระกำหนดให้เสนองบประมาณไปยังคณะรัฐมนตรีและคณะรัฐมนตรีเสนอความเห็นไปยังรัฐสภา ซึ่งคณะรัฐมนตรีจะมีสำนักงบประมาณวิเคราะห์ให้ความเห็นต่อคณะรัฐมนตรี และการพิจารณาของรัฐสภา ก็มักจะเป็นไปตามความเห็นของคณะรัฐมนตรี องค์กรอิสระได้รับงบประมาณไม่เพียงพอ แม้ว่ารัฐธรรมนูญจะให้เสนอคำขอแปรญัตติโดยตรงต่อคณะกรรมาธิการ กรณีดังกล่าวไม่ชัดเจนว่าคณะกรรมาธิการจะแปรญัตติปรับเพิ่มงบประมาณให้แก่องค์กรอิสระหรือไม่ และความเพียงพอนั้นยังไม่ชัดเจนว่าอย่างไรจึงจะเพียงพอ การเก็บงบประมาณเหลือจ่ายไว้ใช้ปีต่อไป โดยยกเว้นไม่ต้องคืนคลังนั้น กำหนดยกเว้นโดยระเบียบเท่านั้น ดังนั้น ควรมีการกำหนดหลักเกณฑ์ในการปรับลดงบประมาณของคณะรัฐมนตรีในขั้นตอนการพิจารณาของคณะรัฐมนตรี และในการเสนอของบประมาณขององค์กรอิสระที่มีรายได้หรือมีงบประมาณเหลือข่ายนั้นต้องแจ้งให้คณะรัฐมนตรีทราบ และในขั้นตอนการพิจารณาของคณะกรรมาธิการควรบัญญัติถึงอำนาจของคณะกรรมาธิการให้ชัดเจนและในการพิจารณางบประมาณของคณะกรรมาธิการนั้น การจัดสรรงบประมาณให้เพียงพอควรพิจารณาถึงบทบาท ภารกิจ อำนาจหน้าที่ขององค์กรอิสระและพิจารณาถึงวงเงินงบประมาณโดยรวมของประเทศ สำหรับการยกเว้นไม่ต้องนำงบประมาณเหลือข่ายหรือรายไต้ส่งคลังควรนำมาบัญญัติยกเว้นไว้ในกฎหมายที่จัดตั้งองค์กรอิสระนั้น ตลอดจนควรให้มีการจัดตั้งหน่วยงานที่รับผิดชอบดูแลการขอรับและการจัดสรรงบประมาณขององค์กรอิสระให้เป็นอิสระอย่างแท้จริงตามหลักสากล