การศึกษาทิศทางการวิจัยของสาขาวิชาศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช

Abstract

การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาความต้องการจำเป็นในการวิจัย ความคิดเห็นของผู้เชี่ยวชาญเกี่ยวกับทิศทางการวิจัย และทิศทางการวิจัยของสาขาวิชาศึกษาศาสตร์ การวิจัยดำเนินการแบ่งเป็น 2 ระยะ คือ ระยะที่ 1 ศึกษาความต้องการจำเป็น กลุ่มตัวอย่าง คือ คณาจารย์สาขาวิชาศึกษาศาสตร์ จำนวน 44 คน เครื่องมือที่ใช้ คือ แบบสอบถามแบบชนิดตอบสนองคู่ที่จำแนกเป็นสภาพที่เป็นจริงและสภาพที่คาดหวัง วิเคราะห์ข้อมูลโดย ร้อยละ ค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน ค่าดัชนีความต้องการจำเป็น และการวิเคราะห์เนื้อหา ระยะที่ 2 ศึกษาทิศทางการวิจัย โดยการสนทนากลุ่มผู้เชี่ยวชาญ 5 คน และการทำประชาพิจารณ์ร่างทิศทางการวิจัยโดยคณาจารย์สาขาวิชาศึกษาศาสตร์ เครื่องมือการวิจัย คือ แนวคำถามการสนทนากลุ่มและประเด็นการประชาพิจารณ์ วิเคราะห์ข้อมูลด้วยการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยปรากฏว่า 1) ความต้องการจำเป็นด้านที่มีดัชนีความต้องการจำเป็นสูงที่สุด คือ ด้านการวิจัยที่ส่งผลกระทบต่อเศรษฐกิจ ด้านการวิจัยที่ส่งผลกระทบต่อการพัฒนาชุมชนและสังคม ด้านการวิจัยเกี่ยวกับการจัดการศึกษาทางไกล และด้านการวิจัยเกี่ยวกับนโยบายของมหาวิทยาลัยเพื่อพัฒนาการศึกษา ตามลำดับ 2) ผลการศึกษาความคิดเห็นของผู้เชี่ยวชาญเกี่ยวกับทิศทางการวิจัย พบว่า ผู้เชี่ยวชาญเห็นด้วยกับทิศทางที่เสนอ โดยผู้เชี่ยวชาญได้เสนอประเด็นการวิจัยเพิ่มเติมในทุกด้าน และเสนอแนะให้สาขาวิชาดำเนินการวิจัยโดยการยึดพื้นที่เป็นหลัก บูรณาการศาสตร์ทางการศึกษาเข้ากับศาสตร์อื่น ๆ มุ่งพัฒนาศักยภาพของประชาชนอย่างยั่งยืนโดยใช้การศึกษาทางไกลเป็นแกนในการพัฒนา คำนึงถึงการสนองต่อการดำเนินการตามหลักปรัชญาของเศรษฐกิจพอเพียง และคณาจารย์เห็นด้วยกับทิศทางการวิจัย และ 3) ทิศทางการวิจัยควรเป็นงานวิจัยที่ครอบคลุมใน 2 ด้าน ได้แก่ (1) ด้านการพัฒนาคุณภาพการเรียนการสอน ซึ่งประกอบด้วย การวิจัยด้านนโยบายของมหาวิทยาลัย และการวิจัยด้านการจัดการศึกษาทางไกล (2) ด้านการพัฒนาเศรษฐกิจ ชุมชน สังคม ซึ่งประกอบด้วย การวิจัยที่ส่งผลต่อการพัฒนาเศรษฐกิจ และการพัฒนาชุมชนและสังคม