การประยุกต์ใช้ระบบสารสนเทศภูมิศาสตร์ และการรับรู้ระยะไกลเพื่อประเมินพื้นที่เสี่ยงต่อการเกิดไฟป่าในป่าสงวนแห่งชาติป่าแม่แจ้ฟ้า จังหวัดลำปาง

Abstract

การวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาสถานการณ์ไฟป่าที่เกิดขึ้นระหว่าง ปี พ.ศ. 2556 - 2559 2) ศึกษาปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการเกิดไฟป่าในระดับต่างๆ 3) ประเมินหาพื้นที่ที่มีความเสี่ยงในการเกิดไฟป่าในป่าสงวนแห่งชาติป่าแม่แจ้ฟ้า จังหวัดลาปางผลการศึกษาพบว่า 1) สถานการณ์ไฟป่าระหว่างปีพ.ศ. 2556 - 2559 เกิดไฟป่าครอบคลุมพื้นที่ ร้อยละ 19.84, 14.29, 21.69, และ 29.62 ของพื้นที่ทั้งหมดตามลาดับ พื้นที่ที่เกิดไฟป่าซ้า 4, 3, 2, และ1 ครั้ง คิดเป็นร้อยละ 1.51, 7.88, 8.16, และ 22.65 ของพื้นที่ทั้งหมดตามลาดับ และมีพื้นที่ที่ไม่เคยเกิดไฟป่าเลย ร้อยละ 59.81ของพื้นที่ทั้งหมด 2) ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการเกิดไฟในระดับสูง คือ ระยะห่างจากหมู่บ้าน ความหนาแน่นของประชากร ปัจจัยที่มีอิทธิพลต่อการเกิดไฟป่าในระดับปานกลาง คือ ดัชนีพืชพรรณ (NDVI) ปริมาณเชื้อเพลิง และความลาดชัน และปัจจัยที่อิทธิพลต่อการเกิดไฟป่าในระดับต่า คือ ระยะห่างจากเส้นทางคมนาคม ระยะห่างจากพื้นที่เกษตรกรรม และ ระยะห่างจากแม่น้า 3) สามารถแบ่งระดับความเสี่ยงของการเกิดไฟป่าในพื้นที่ศึกษาออกเป็น 3 ระดับคือ พื้นที่ที่มีระดับความเสี่ยงในการเกิดไฟป่าสูงมีพื้นที่ร้อยละ 30.51 อยู่ด้านตะวันตกส่วนใหญ่เป็นพื้นที่สวนป่าสัก พื้นที่มีระดับความเสี่ยงในการเกิดไฟป่าปานกลางร้อยละ 52.00 อยู่ในบริเวณตอนกลางประกอบด้วยพื้นที่ป่าเบญจพรรณและพื้นที่เกษตรกรรม และพื้นที่ที่มีระดับความเสี่ยงในการเกิดไฟต่าร้อยละ 17.49 อยู่ในพื้นที่ด้านตะวันออกส่วนใหญ่เป็นพื้นที่ป่าดิบแล้งและทุ่งหญ้า